Donner benadrukt verreikende gevolgen van de decentralisaties naar de gemeente.

FD 15-07-2014
Burgers beseffen nog onvoldoende welke ingrijpende gevolgen de decentralisatie naar gemeenten in het dagelijks leven zal hebben. De nationale politiek heeft tot nu toe te weinig gedaan deze boodschap over te brengen. Dat zegt vicepresident Piet Hein Donner van Raad van State in het jongste nummer van Christen Democratische Verkenningen, het kwartaalblad van het Wetenschappelijk Instituut van het CDA.

Rechtsgevoel onder druk
Donner waarschuwt dat het rechtsgevoel van burgers onder druk kan komen te staan, doordat gemeenten uiteenlopende beslissingen zullen nemen in dat deel van de langdurige zorg voor ouderen en gehandicapten waarvoor zij verantwoordelijk worden. ‘Een gemeente beslist straks aan de hand van de beschikbare middelen’, stelt Donner. ‘Dat is een heel andere vraag dan iedereen het recht geven op een rollator of een scootmobiel, zolang hij maar aan bepaalde criteria voldoet.’

Geen aantasting rechtsgelijkheid
Volgens Donner is de decentralisatie geen aantasting van de rechtsgelijkheid in formele zin. Maar iets anders is natuurlijk de politieke notie van rechten, gelijkheid en van waar burgers aanspraak op zouden moeten hebben’, merkt hij op. ‘Deze notie kan natuurlijk wel degelijk onder druk komen te staan, omdat het beeld kan bestaan dat iemand die in Den Haag woonachtig is, precies dezelfde aanspraken zou moeten kunnen laten gelden in Oost-Groningen en visa-versa’, stelt hij. ‘Kortom, het rechtsgevoel, dat lang is gevoed door een gevoel van uniformiteit, kan onder druk komen te staan.’

Verleiding weerstaan
Donner voorziet dat een en ander fout zal gaan bij de decentralisaties, die ook plaatsvinden bij de jeugdzorg en bij de begeleiding naar werk van mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. De vicepresident van het belangrijkste juridische adviescollege van het kabinet raadt de politiek aan de verleiding te weerstaan om snel te concluderen dat het allemaal niet deugt of om terug te grijpen op centrale regelgeving.‘ Als wordt gekozen om bepaald beleid te decentraliseren, kunnen op allerlei aspecten van dat beleid geen eisen meer worden gesteld. Je kunt niet blazen en het meel in de mond houden’. Voor Donner staat vast dat de hele operatie tijd zal vergen, maar dat betekent niet per definitie dat het moment van invoering naar achteren moet worden verschoven.‘ Bestuurders en politici moeten accepteren dat ook na de overgang nog veel gedaan zal moeten worden en dat het rijk niet tegen decentrale overheden kan zeggen: Het is verder jullie zaak, wij zijn ervan af.’

Participatiesamenleving
Het zomernummer van Christendemocratische Verkenningen is volledig gewijd aan het idee van de participatiesamenleving. De decentralisaties vormen een daar een onderdeel van. Tegelijkertijd moet steun van de overheid op maat door de gemeenten bezuinigingen opleveren. (c) FD.nl 2014 alle rechten voorbehouden