Windmolenparken op Noordzee te kwetsbaar

24-07-2017 Nederlands Dagblad Om duurzame energie in Nederland te garanderen, moeten er windmolenparken komen op de Balkan, en voor de Baskische en Scandinavische kust.

Wetenschap
Dat concludeert een team van wetenschappers na een analyse van weergegevens van de afgelopen dertig jaar in het tijdschrift Nature Climate Change. De wetenschappers, uit Zwitserland en Engeland, pleiten voor meer Europese coördinatie, anders haalt Europa de doelstelling van duurzame energie voor 2030 niet. De EU wil dan een kwart van haar energie uit duurzame bronnen winnen.

Vermogen
Op dit moment is vooral de Noordzee voorzien van windmolenparken. Als daar windstilte optreedt, is er dus een probleem. Op goede dagen wordt er 44 GigaWatt stroom opgewekt op de Noordzee, op slechte dagen maar de helft. Dat verschil tussen goede en slechte dagen zal tot 2030 oplopen tot honderd GigaWatt, voorspellen de onderzoekers van de Federale Technische Academie (ETH) in Zürich. De wisselvalligheid van de wind wordt een probleem voor de energievoorziening, omdat er niet eenvoudig energie van naburige landen betrokken kan worden. Die zitten op dat moment immers met dezelfde dip.

Een berucht voorbeeld onder leveranciers van windenergie vond plaats in de winter van 2016/2017. Toen veroorzaakte een stabiel hogedrukgebied boven de Noordzee een extreem lange windarme periode. De Europese productie van windenergie maakte toen een dramatische duikeling.

investeringen
Tegelijk ontdekten de onderzoekers dat het bij windstilte op de Noordzee juist altijd waait op de Balkan, en ook voor de Baskische en Scandinavische kust. Als daar voldoende capaciteit wordt gebouwd om energie op te wekken, wordt de energievoorziening ook in Nederland stabieler. Nederland en andere Noordzeelanden moeten dan bereid zijn om niet te investeren in een windmolenpark in de eigen Noordzee, maar in een van de landen op de Balkan, schrijven de onderzoekers. Die hebben immers niet het geld om zelf die investeringen te doen. Er zal dan ook nog wel wat werk gedaan moeten worden om in die landen een ‘groen energiebesef’ te kweken, erkennen de onderzoekers.

Op windstille dagen in het Noordzeegebied schijnt de zon doorgaans uitbundiger, maar dat biedt volgens de wetenschappers geen soelaas. Om het verschil te compenseren zou het bestaande areaal aan zonnepanelen dan moeten vertienvoudigen, maar dan nog: Noord-Europa zal qua zonkracht het Zuiden nooit kunnen bijbenen, zeker niet bij windstille periodes buiten de zomer.

Ook daarvoor is Europese coördinatie een veel beter alternatief, schrijven de onderzoekers. Elk land is nu bezig om vanuit haar eigen, nationale perspectief een plan voor duurzame energie te maken. Een Europese bril is efficiënter, vinden ze.

Auteur Rien van den Berg